IV Niedziela Zwykła – Kazanie na Górze Błogosławieństw
IV Niedziela Zwykła – Kazanie na Górze Błogosławieństw
Kazanie na Górze Błogosławieństw
Jezus, widząc tłumy, wyszedł na górę […]
i nauczał ich tymi słowami (Mt 5,1)
Góra w Biblii jest symbolem mocy. Przemówienie Chrystusa, zwane Kazaniem na Górze Ośmiu Błogosławieństw, zawiera jeden z najważniejszych zbiorów Jego pouczeń. Opis wydarzenia znamy z relacji dwóch Ewangelistów – Mateusza (Mt 5,1-12) i Łukasza (Łk 6,17-49).
Księga Wyjścia Starego Testamentu opisuje, że na szczycie Synaju Mojżesz otrzymał od Boga kamienne tablice zawierające Dziesięć Przykazań. Stało się to w drodze z Egiptu do Ziemi Obiecanej, gdy zatrzymał się u podnóży Świętej Góry z wyzwolonym narodem. Święty Mateusz zwraca uwagę, że Pan Jezus – podobnie jak przed wiekami prorok Mojżesz – Prawodawca Starego Przymierza został również „wezwany z Egiptu” (Mt 2,15, por. Oz 11,1).
Nowy Testament mówi o Pośredniku między Bogiem i ludźmi – zapowiedzianym, wyczekiwanym Mesjaszu – Jezusie z Nazaretu, który po trzydziestu latach ukrytego życia, rozpoczął w Galilei publiczną działalność i nauczanie. W Ewangelii św. Mateusza czytamy: „I szły za nim liczne tłumy z Galilei i z Dekapolu, z Jerozolimy, z Judei i z Zajordania” (Mt 4,25). „Jezus, widząc tłumy, wyszedł na górę” (Mt 5,1). Nauczanie Chrystusa tam wygłoszone, Osiem błogosławieństw, uznawane jest za kodeks moralności chrześcijańskiej. Chrystus podkreślał ich znaczenie i do każdego dodawał: „A ja wam powiadam…” Przytaczając obowiązujące zasady Dekalogu, wyjaśnił też: „Nie sądźcie, że przyszedłem znieść Prawo, albo Proroków. Nie przyszedłem znieść, ale wypełnić” (Mt 5,17). Słowa te odczytujemy jako nową interpretację żydowskiego Prawa. Z miejsca zwanego dziś Górą Błogosławieństw, Boży Posłaniec głosił Swoją naukę przekonująco, z mocą, bezkompromisowo, celnie sformułowaną.
Święty Jan Paweł II, w homilii z 1982 roku, rozważał: „W całym życiu Chrystusa, w całym przepowiadaniu Królestwa zawiera się posługa pocieszania: dobra nowina dla ubogich, wolność dla uciśnionych, uzdrowienie dla chorych, łaska zbawienia dla wszystkich (por. Łk 4,16-21; Iz 61,1-2). Z serca Chrystusa pochodzi to krzepiące zapewnienie: «Błogosławieni, którzy się smucą, albowiem oni będą pocieszeni» (Mt 5,4) oraz niosące otuchę wezwanie: «Pójdźcie do Mnie wszyscy, którzy utrudzeni i obciążeni jesteście, a Ja was pokrzepię» (Mt 11,28). Pociechą płynącą Serca Chrystusa jest Jego udział w ludzkim cierpieniu, Jego pragnienie ukojenia smutku i żalu, okazywana przez Niego przyjaźń. W tych niosących pociechę słowach i czynach ujawnia się bogactwo uczuć przedziwnie połączone ze skutecznością działania. Gdy u bram miasta Nain Jezus ujrzał wdowę, która odprowadzała do grobu jedynego syna, «użalił się nad nią» (Łk 7,13), dotknął mar, rozkazał młodzieńcowi powstać i oddał go matce (Łk 7,14-15). «Błogosławieni czystego serca, albowiem oni Boga oglądać będą» (Mt 5,8). […] Oglądanie Boga jest gorącym pragnieniem serca człowieka. Bardzo często człowiek nie zdaje sobie z tego sprawy, porwany przez wir przemijającej rzeczywistości”.
* * *
Miejsce, gdzie Pan Jezus wygłosił Kazanie na Górze, znajduje się na północnym brzegu jeziora Galilejskiego, zwanego też Genezaret lub Tyberiadzkim, w okolicach Kafarnaum, w pobliżu dwóch kościołów w Tabgha: rozmnożenia chleba i ryb oraz przekazania Prymatu, czyli powierzenia Piotrowi Apostołowi przez Zmartwychwstałego Chrystusa pasterskiej troski, władzy i odpowiedzialności za cały swój Kościół.Po zwiedzeniu obu sanktuariów, pielgrzymi udają się na wzniesienie (150 m n.p.m.), zwane Górą Ośmiu Błogosławieństw. W latach międzywojennych prowadzono tam prace wykopaliskowe i odkryto ruiny kaplicy z IV wieku z zachowanymi mozaikami, upamiętniającej Kazanie na Górze. Kaplica wznosiła się nad grotą, o której pisała hiszpańska pątniczka Egeria, pielgrzymująca w IV wieku po Ziemi Świętej: „Blisko na górze znajduje się grota, Jezus zachodząc do niej wygłosił błogosławieństwa”. Budowę nowego sanktuarium rozpoczęto w 1937 roku. Rzymski architekt Antonio Barluzzi nawiązując do Ośmiu Błogosławieństw Chrystusa, zaprojektował kościół na planie ośmioboku. Wnętrze świątyni, prostotą i spokojem zachęca do refleksji i modlitwy. Pod kopułą, w ośmiu witrażach okien, umieszczone są łacińskie teksty Chrystusowych błogosławieństw. Nad tabernakulum wznosi się łuk alabastrowy, wsparty na czterech kolumnach z brązu, owiniętych złoconymi gałązkami oliwnymi. Posadzkę zdobi mozaika wyobrażająca strumień łaski płynący od ołtarza. Kościół otaczają krużganki – rozciąga się stąd wspaniały widok na jezioro Genezaret i fragment Galilei. Miejsce tonie w zieleni palm, magnolii i fikusów, dających ożywczy cień. Kościół na Górze Ośmiu Błogosławieństw odwiedziło dwóch papieży – Paweł VI w 1964 roku i Jan Paweł II w roku 2000. Spotkanie z Janem Pawłem II na zboczach Góry Błogosławieństw było największym zgromadzeniem chrześcijan w tym miejscu od czasów Chrystusa; przybyło około 100 tys. ludzi. Namiestnik Chrystusa, św. Jan Paweł II, prorok naszych czasów – powiedział wtedy: „Pozdrawiam was patrząc na jezioro Genezaret, to miejsce przypomina nam wezwanie i misję apostołów i które dla mnie, następcy Piotra, przywołuje na myśl powołanie do miłości dla trzody, którą Pan powierzył rybakowi z Galilei”.
Ks. Stefan Misiniec
Najnowsze artykuły